PHẦN THỨ HAI: ĐẶC ĐIỂM SINH HỌC CỦA CHÓ

Tùy từng giống chó, từng độ tuổi khác nhau sẽ có những đặc điểm về sinh lý và sinh dục khác nhau. Là một người chủ nuôi thì bạn phải biết những đặc điểm này vì nó rất quan trọng đối với chú chó của mình

I. CÁC HẰNG SỐ SINH LÝ CỦA CHÓ

Chó trưởng thành khỏe mạnh có các chỉ tiêu sinh lý không thay đổi như sau:

  • Thân nhiệt: 37,5 – 39,0°C. Mùa hè, thân nhiệt có thể tăng 0,2°C, mùa đông có thể giảm 0,2°C. Khi hoạt động thân nhiệt có thể tăng 0,5°C. Khi ngừng hoạt động thân nhiệt lại bình thường.
  • Nhịp tim
    Chó con: 110 – 120 lần/phút
    Chó lớn (giống nhỏ): 80 – 120 lần/phút
    Chó lớn (giống to): 70-90 lần/phút
    Mùa đông lạnh nhịp tim có thể giảm 5 lần/phút. Mùa hè, nhịp tim tăng 5 lần/phút. Khi hoạt động mạnh nhịp tim có thể tăng 10 – 20 lần/phút. Khi ngừng hoạt động nhịp tim trở lại bình thường.
  • Nhịp thở (hô hấp)
    Chó con: 20 – 22 lần/phút
    Chó trưởng thành: 14 – 18 lần/phút
    Mùa đông nhịp thở giảm 5 lần/phút. Mùa hè có thể tăng 10 lần/phút, khi hoạt động mạnh có thể tăng 10 – 15 lần/phút.
  • Số lượng hồng cầu: 5 – 8 triệu/mm3 máu
  • Số lượng bạch cầu: 7000 – 10000 nghìn/mm3 máu
  • Hàm lượng huyết sắc tố: 13 – 18g%
  • Tỷ khối hồng cầu: 39-57%

II. ĐẶC ĐIỂM VỀ SINH LÝ SINH SẢN CỦA CHÓ

  1. Sinh lý sinh dục chó đực
    Dịch hoàn sản sinh ra tinh trùng rất cần các chất dinh dưỡng, các chất khoáng, vitamin, nhất là vitamin A và Vitamin E. Nhiệt độ của dịch hoàn phải luôn gần bằng nhiệt độ của cơ thể. Nếu nhiệt độ cao sẽ cản trở sự sinh tinh trùng. Dịch hoàn phát triển và hoạt động có liên quan mật thiết với tuyến giáp.
    Chức năng chính của dịch hoàn là sinh tinh trùng, đồng thời tiết ra kích tố sinh dục đực là Testosterone có tác dụng duy trì sự phát triển của giới tính và tính năng của con vật.
    Chó đực thành thục tình dục ở khoảng 14 – 16 tháng. Như vậy, chỉ nên sử dụng chó đực cho phối giống từ sau lứa tuổi trên. Sử dụng chó đực dưới lứa tuổi đó, tức quá non, sẽ làm cho chó giảm sút sức khoẻ và mất dần khả năng phối giống.
  2. Sinh lý sinh dục chó cái
    Chó cái trưởng thành về thể chất và thành thục về tính dục lứa tuổi 8 – 10 tháng. Ở tuổi này, buồng trứng của chó bắt đầu hoạt động: trứng phát triển, chín và rụng vào ống dẫn trứng, sau đó trứng di chuyển xuống tử cung. Khi giao phối, trứng gặp tinh trùng ở tử cung và thụ tinh. Chó cái mang thai trung bình 60 ngày (60 – 63 ngày).
    Sự hoạt động của buồng trứng và rụng trứng của chó cái có chu kỳ 180 ngày. Như vậy là chỉ có 2 lần trong một năm.
    Sự hoạt động của chu kỳ sinh sản chó cái diễn ra như sau: chó cái sau khi thay lông, thân thể béo khỏe thì bắt đầu có hoạt động sinh dục. Chó có kinh nguyệt và thời gian kéo dài từ 9 – 16 ngày.
    Thời kỳ phối giống thích hợp từ ngày thứ 10 – 13 kể từ ngày thấy kinh đầu tiên và tuỳ thuộc vào trạng thái sinh lý của từng con chó cái.
    Thông thường chó đến ngày rụng trứng thì sự hưng phấn về tính dục đến đỉnh cao nhất. Chó ăn ít, thích gần chó đực. Khi gần chó đực thì đứng im, cong đuôi lên và chịu cho phối giống. Khi phối giống thì nên phối 2 lần, cách nhau 1 ngày để đảm bảo sự thụ tinh chắc chắn.